Alarmi për Hantavirusin, nis gara për një vaksinë, Britania në krye! Çfarë thonë shkencëtarët dhe rreziku i një pandemie të re

Fillimi i majit 2026. Rastet e Hantavirusit zbulohen në anijen turistike MV Hondius, me llojin e Andeve (miu i derrit) që papritmas vihet nën mikroskopin e autoriteteve shëndetësore.

Alarmi është i menjëhershëm: Pasagjerët monitorohen, ekspertët shqyrtojnë mundësinë e transmetimit të mëtejshëm dhe komuniteti shkencor e kthen vëmendjen e tij edhe një herë te një virus i rrallë, por potencialisht serioz.

Së bashku me alarmin, kthehet urgjentisht pyetja thelbësore: A ekziston një vaksinë që mund të mbrojë kundër hantavirusit ?

Përgjigja, për momentin, është negative, të paktën jo një vaksinë e miratuar dhe e disponueshme për llojin e Andeve që lidhej me këto raste specifike. Megjithatë, shkencëtarët nuk po fillojnë nga e para.

Sipas ‘Euronews’, studiuesit në Universitetin e Bath në Mbretërinë e Bashkuar po punonin tashmë për një vaksinë të re mRNA për një lloj tjetër të hantavirusit, Hantaan, përpara shpërthimit. Ekipi i hulumtimit thotë se kandidati për vaksinë është ende në fazat e hershme , por testet laboratorike në kafshë kanë treguar rezultate inkurajuese.

Pyetja e madhe tani është nëse e njëjta teknologji mund të përdoret kundër llojit të Andeve. Studiuesit po tregohen të kujdesshëm, pasi Asel Sartbaeva, një kimiste në Universitetin e Bath dhe bashkëthemeluese e EnsiliTech, shpjegon se ende nuk dihet nëse antigjeni i zhvilluar për llojin Hantaan do të jetë i dobishëm edhe kundër llojit të Andeve. Kjo do të shihet vetëm kur të testohet posaçërisht kundër atij lloji.

Aktualisht nuk ka ilaçe specifike ose vaksina të miratuara për hantavirusin e lidhur me rastet. Autoritetet shëndetësore thonë se mbështetja e hershme mjekësore mund të përmirësojë mbijetesën, por mungesa e një trajtimi të synuar është arsyeja pse interesi tani po kthehet drejt zhvillimit të vaksinës.

Qeveria britanike e kishte ngarkuar tashmë ekipin kërkimor në vitin 2024 për të zhvilluar një vaksinë mRNA që mund të bëhet vaksina e parë në botë rezistente ndaj nxehtësisë kundër llojit Hantaan. Teknologjia e përdorur, e njohur si ensilacion, synon t’i bëjë vaksinat mRNA më të lehta për t’u transportuar dhe ruajtur, duke zvogëluar nevojën për temperatura jashtëzakonisht të ulëta.

Studiuesit thonë se tashmë kanë arritur t’i zhvendosin kërkesat e ruajtjes nga -70°C në temperaturat e frigoriferit, pra nga 2 në 8°C, me shpresën se në të ardhmen vaksina mund të transportohet edhe në temperaturë ambienti. Nëse arrihet kjo, kjo mund të jetë me rëndësi të madhe për shpërndarjen më të shpejtë të vaksinave në zonat ku zinxhiri i ftohtë është një pengesë.

Pavarësisht shqetësimit të shkaktuar nga incidentet, ekspertët theksojnë se nuk ka arsye për panik apo krahasim të saj me pandeminë COVID-19 . Deri më 13 maj, Organizata Botërore e Shëndetësisë kishte regjistruar 11 raste, nga të cilat 8 të konfirmuara në laborator, 2 të mundshme dhe 1 të papërcaktuar, si dhe 3 vdekje, të gjitha midis pasagjerëve në anijen turistike. OBSH tha gjithashtu se nuk ka prova të një shpërthimi më të gjerë pasi pasagjerët e fundit u larguan nga anija.

Vetë Sartbaeva vëren se kjo është një sëmundje e rrallë që zakonisht nuk merr shumë vëmendje kërkimore. Ajo gjithashtu thekson se incidenti ndodhi në një mjedis të izoluar, gjë që në fakt kufizoi shanset e transmetimit të mëtejshëm, ndërsa sqaron se hantavirusi nuk transmetohet lehtë si koronavirusi.

Mesazhi, pra, është i dyfishtë: Nga njëra anë, shkenca nuk është duarbosh sot, pasi kërkimet për një vaksinë të mundshme kanë filluar tashmë.

Nga ana tjetër, rruga drejt një vaksine të disponueshme dhe efektive për llojin e lidhur me MV Hondius mbetet e hapur dhe kërkon testime të mëtejshme. Shpërthimi shërben si një kujtesë se viruset e rralla mund të gjenden papritmas në qendër të vëmendjes dhe se përgatitja është basti i madh i radhës për shëndetin publik.