'SHBA dhe Izraeli po fitojnë luftën', media arabe Al Jazeera bën kthesën e fortë për Iranin

Një editorial i publikuar nga Al Jazeera ka habitur ekspertët e Lindjes së Mesme: media që prej vitesh mban një linjë të qartë pro-palestineze dhe shpesh kritike ndaj SHBA-ve dhe Izraelit, tani pranon se Uashingtoni dhe Tel Avivi po fitojnë përballë Iranit .

Kjo nuk është thjesht një analizë si gjithë të tjerat. Al Jazeera është një nga rrjetet më me ndikim në botën arabe dhe konsiderohet shpesh si zëri i politikës së Katarit. Për këtë arsye, shumë vëzhgues besojnë se ky ndryshim nuk është rastësi, por një sinjal i qëllimshëm nga Doha.

Dhe arsyeja duket e qartë. Irani ka goditur drejtpërdrejt Katarin, duke synuar jo vetëm bazën më të madhe amerikane në rajon, por edhe infrastrukturë energjetike dhe zona civile në Doha. Një lëvizje që ka ndryshuar ekuilibrat dhe ka shtyrë vendet arabe të afrohen më shumë me SHBA-të.

Në këtë kontekst, editoriali i firmosur nga eksperti Muhanad Seloom bën një kthesë të fortë në narrativë. Sipas tij, ideja që SHBA dhe Izraeli kanë hyrë në luftë pa plan është e gabuar. Problemi, thotë ai, është se kritikët po shohin vetëm koston e luftës dhe jo rezultatin strategjik.

Sepse, nëse shikon çfarë ka ndodhur në terren, tabloja ndryshon. Arsenali i Iranit, infrastruktura bërthamore, mbrojtja ajrore, marina dhe rrjeti i milicive po goditen në mënyrë sistematike. Jo me goditje të rastësishme, por me një strategji të ndërtuar në faza.

Vetë autori e thekson këtë edhe nga përvoja personale: ai shkruan nga Doha, ku alarmet për raketat iraniane janë bërë pjesë e përditshmërisë, dhe kujton se ka kaluar vite në zona lufte si Bagdadi. Pra, nuk flet si komentator nga distanca.

Shifrat që jep janë domethënëse. Lëshimet e raketave balistike kanë rënë me mbi 90%, ndërsa dronët kanë ndjekur të njëjtin trend. Qindra lëshues janë shkatërruar dhe një pjesë e madhe e kapaciteteve për të goditur Izraelin është eliminuar. Në të njëjtën kohë, mbrojtja ajrore është dobësuar aq shumë sa SHBA operon pothuajse lirshëm mbi territorin iranian.

Sipas analizës, kjo nuk është një luftë e çrregullt, por një operacion në dy faza të qarta: fillimisht neutralizimi i mbrojtjes dhe komandës, më pas goditja e industrisë ushtarake për të penguar rindërtimin.

Kjo e vendos Iranin përballë një dileme të vështirë: nëse përdor armët që i kanë mbetur, rrezikon t’i humbasë; nëse i ruan, humbet aftësinë për të ushtruar presion. Me pak fjalë, një fuqi në rënie, jo në rritje.

Edhe në planin bërthamor, situata mbetet kritike. Irani kishte arritur në rreth 440 kilogramë uranium të pasuruar në 60%, shumë pranë prodhimit të materialit për armë bërthamore. Sulmet kanë goditur objektet kryesore, por problemi nuk është zhdukur. Njohuritë nuk shkatërrohen dhe rezervat mbeten. Kjo e shtyn analizën drejt një përfundimi: faza ushtarake duhet të pasohet nga një zgjidhje diplomatike.

Një tjetër pikë e debatit është Ngushtica e Hormuzit. Por edhe këtu, sipas editorialit, Irani rrezikon të godasë veten. Pjesa më e madhe e naftës së tij kalon nga aty dhe çdo bllokim rrit izolimin ndërkombëtar, sidomos ndaj Kinës.

Në të njëjtën kohë, rrjeti i aleatëve të Iranit në rajon duket i dobësuar. Hezbollahu, milicitë në Irak dhe Houthit vazhdojnë të veprojnë, por në mënyrë më të fragmentuar dhe më pak të koordinuar.

Kritika kryesore ndaj kësaj lufte mbetet mungesa e një “fund loje”. Por sipas autorit, objektivi është i qartë: jo pushtimi i Teheranit, por dobësimi i aftësisë së Iranit për të ushtruar ndikim në rajon.

Sigurisht, kostoja është e lartë. Mbi 1,400 civilë të vrarë, dëme ekonomike dhe tension global. Por argumenti final i analizës është i drejtpërdrejtë: alternativa, një Iran me armë bërthamore dhe kontroll mbi rajonin, do të ishte edhe më e rrezikshme.

Në fund, mes gjithë paqartësive dhe kritikave, përfundimi i editorialit është i qartë: nëse matet me rezultatet ushtarake, strategjia e SHBA dhe Izraelit po funksionon./Shqiptarja